Officiële opening van het Veiligheidshuis Rotterdam
Fotograaf: Victor van Breukelen

Rotterdam heeft nu ook een eigen Veiligheidshuis. Het Veiligheidshuis is maandag 6 juli officieel geopend met een bestuurlijke conferentie. Daarbij was een groot aantal autoriteiten aanwezig. Onder hen minister Hirsch Ballin en staatssecretaris Albayrak van Justitie, burgemeester Aboutaleb, hoofdofficier Korvinus en politiechef Meijboom.Daarnaast veel burgemeesters van de 20 regiogemeenten rond Rotterdam. Zij tekenden een intentieverklaring voor een regionale aanpak van de veiligheidsketen.

Het Veiligheidshuis is een duurzaam samenwerkingsverband, waarin een groot aantal instanties deelnemen. Naast de gemeente (Directie Veiligheid, SoZaWe en GGD) zijn dat de politie, het OM, De Dienst Justitiële Inrichtingen, de Reclassering en het Boumanhuis.

Doel van het Veiligheidshuis is het realiseren van de PGA-doelstellingen (persoonsgerichte aanpak) uit het Vijfjarenactieprogramma Veiligheid. Voor 2009 betekent dit het opnemen in een traject van minstens 450 meest overlastgevende en/ of criminele volwassenen. Hiermee moet de recidive met 50 procent worden verminderd. Een tweede doel is het leveren van nazorg aan alle Rotterdamse volwassenen en jeugdigen die uitstromen uit detentie in heel Nederland.

Het Veiligheidshuis werkt met een systematiek die rekening houdt met de context van een dader. Zoals de gezinssituatie, culturele factoren, opvoedingsaspecten en de situatie op school. Ook wordt gekeken naar de omgeving, zoals de wijk en de aanwezigheid van groepen die overlast of criminaliteit veroorzaken. Vervolgens wordt voor iedere persoon een gericht traject opgesteld en worden duidelijke afspraken met alle partners gemaakt. Via geregelde overleggen worden alle ontwikkelingen permanent gevolgd.

Aboutaleb: Grote sprong voorwaarts gemaakt

In zijn toespraak bij de opening van het Veiligheidshuis zei burgemeester Aboutaleb dat veiligheid bieden aan burgers de belangrijkste taak van de overheid is. Als de veiligheid te wensen overlaat, kan de samenleving moeizaam functioneren. Rotterdam is zich daar terdege van bewust en heeft daarom de afgelopen jaren fors geïnvesteerd in veiligheid. Met resultaat, zoals de cijfers van de Veiligheidsindex aantonen. Scoorde Rotterdam 7 jaar geleden nog maar 5.5 op de index, vorig jaar was dat 7.2. Het aantal probleemwijken en onveilige wijken is gedaald van tien naar vier. Volgend jaar moet dat tot 0 zijn teruggebracht. “We hebben dus in een paar jaar tijd een grote sprong voorwaarts gemaakt”, aldus de burgemeester.

Risicofactoren

Toch is er nog een lange weg te gaan. Dat komt mede door de risicofactoren. Rotterdam telt veel wijken en gezinnen met een opeenstapeling van problemen. Veel criminaliteit wordt gepleegd door jonge mannen. En die zijn in Rotterdam oververtegenwoordigd. Verder blijkt de criminaliteit onder allochtonen veel groter dan onder autochtonen. Van de autochtone Rotterdammers van 18 tot 24 jaar is ruim 18% in aanraking geweest met de politie. Bij Antilliaanse, Surinaamse en Turkse Rotterdammers is dat rond 40%. En bij Marokkaanse Rotterdammers zelfs 55%.

Dat is een van de redenen dat de burgemeester contact heeft gezocht met de Antilliaanse gemeenschap. Om antwoord te krijgen op de vraag hoe het mogelijk is dat een relatief kleine groep de stad onveilig maakt. Die bliksembezoeken gaat hij ook afleggen bij de Marokkaanse gemeenschap. “Want ook daar gaat het niet goed”.

Sprekende cijfers

Burgemeester Aboutaleb gaf nog een paar sprekende cijfers uit de Rotterdamse regio: er zijn hier zo’n 1700 veelplegers en jaarlijks ongeveer 5000 meldingen van huiselijk geweld. Verder worden veel mensen slachtoffer van woninginbraak en geweld. En duizenden jongeren komen jaarlijks in aanraking met politie en justitie.

Tegen deze achtergrond vond de burgemeester de voorgenomen bezuinigingen waarvoor politie en gemeenten worden gesteld ‘nauwelijks voorstelbaar’.

Voor de politie Rotterdam-Rijnmond betekent dit een reductie van 40 miljoen euro. Dan kan niet allemaal uit efficiency worden gehaald, dat gaat ten koste van de capaciteit. “En dat zijn heel veel mensen”, aldus de burgemeester. Voor deze problematiek verwacht hij dan ook begrip van het kabinet.

Cameratoezicht

Aboutaleb ging ook nog in op het belang van cameratoezicht, volgens hem een wezenlijk onderdeel van de veiligheidsaanpak. De gemeente gaat er veel in investeren. Voor het eerst, zei hij, heeft de burgemeester geld gevraagd aan de gemeenteraad voor een taak die eigenlijk op het bordje van de politie ligt. “Toch doen we dat, omdat we met camera-identificatie een wezenlijke stap voorwaarts kunnen zetten om veel kleine en grote ergernissen op te sporen.”

Dat laatste werd voluit beaamd door staatssecretaris Albayrak, die even later sprak. Toen ze als Kamerlid nog in een flat aan het Weena woonde, zo vertelde ze, was dankzij cameratoezicht een verslaafde gepakt,die het voorzien had op een uit haar brievenbus geviste Kamerenvelop. Nog voor hij hem kon openscheuren, was de politie al ter plaatse. Bijna een heterdaadje.

Belang nazorg

De staatssecretaris wees op het grote belang van nazorg bij de terugkeer in de samenleving van gedetineerden. Maar liefst 70% van de gedetineerden gaat binnen zeven jaar weer in de fout. Dat is ongekend hoog en onacceptabel, aldus Albayrak. Daarom heeft het kabinet zich tot doel gesteld de recidive met 10% terug te dringen. Dat kan alleen maar met een gezamenlijke inzet van alle partijen vóór, tijdens en na de straf.

Samenwerking is dus volgens de staatssecretaris de sleutel bij de aanpak. In het Veiligheidshuis zitten alle instanties onder één dak. “En dat werkt een stuk makkelijker, als je bij iemand aan het eind van de gang kunt binnenlopen.”

In de file

Minister Hirsch Ballin kwam bijna te laat op de bijeenkomst. Hij had in de file gestaan, verontschuldigde hij zich. Hirsch Ballin: “Als Rotterdam nou een onbetekenende plaats was geweest, was ik er zo naar toe gereden. Maar dat ik op weg hiernaartoe vast kwam te staan, zegt ook al iets over de dynamiek van Rotterdam”.

Volgens de minister zet het kabinet hoog in op de bestrijding van onveiligheid en criminaliteit. Overlast en criminaliteit moeten aan het einde van deze kabinetsperiode met 25% teruggedrongen zijn en ernstige overlast en agressie op straat moeten meetbaar minder zijn. Daar wordt hard aan gewerkt en met resultaat, aldus de minister. Zo blijkt uit de Veiligheidsmonitor 2008 van het CBS dat in vergelijking met 2006 de geweldsdelicten met 14% verminderd zijn en de vermogensdelicten met 20%.

Veel te doen

Maar er is nog veel te doen, aldus de minister. En daarom is het goed dat ook Rotterdam nu een Veiligheidshuis heeft. Want ook al is het aantal geregistreerde misdrijven in Rotterdam-Rijnmond de afgelopen jaren gedaald, ten opzichte van de landelijke cijfers scoort Rotterdam nog steeds hoog. Bovendien heeft Rotterdam te maken met een groot aantal criminele jongeren. De aanpak van hen stoelt aan de ene kant op repressie, aan de andere kant wordt ook rekening gehouden met de context van de dader, zoals de gezinssituatie, opvoedingsaspecten en de situatie op school. Criminaliteit dring je niet terug met alleen een harde of alleen een zachte aanpak, aldus de minister. Het gaat om een combinatie van beide. En daarvoor zijn de Veiligheidshuizen

Minister Hirsch Ballin vond een Veiligheidshuis helemaal passen bij Rotterdam. Want al is de stad niet de eerste met een Veiligheidshuis, in de aanpak van de onveiligheid wordt hier al lang hecht samengewerkt tussen Justitie, politie, gemeente en diensten. Alleen gebeurt het in het Veiligheidshuis nu systematischer.

20 gemeenten

Als laatste spreker ging mw. W.M. Verver-Aartsen, de burgemeester van Schiedam, in op de situatie in de regio. Mw. Verver zei dat 20 regiogemeenten waaronder Schiedam nu al nauw samenwerken op het gebied van de veiligheid. “We leunen en steunen hierbij veel op Rotterdam maar zijn zelf ook in staat de veiligheidsaanpak in gemeente en regio kracht bij te zetten”, aldus de burgemeester. Schiedam was een van de eerste gemeenten die met nazorg voor veelplegers kwam, daarnaast zijn er al tal van gemeentelijke overleggen sluitende aanpak en in Vlaardingen functioneert al een steunpunt huiselijk geweld. Burgemeester Verver benadrukte het belang van mensen uít het Veiligheidshuis te houden. “Het gaat erom in de probleemgezinnen aan de voorkant te zitten en daarin met elkaar samen te werken”, aldus de burgemeester.

Ondertekening

Hierna vond de ondertekening van een intentieverklaring plaats voor de regionale aanpak van de veiligheidsketen. Dat deden alle aanwezige burgemeesters – een aantal was verhinderd, zij tekenen later -, de hoofdofficier van justitie en de korpschef van politie. Vervolgens begaven de genodigden zich naar het nieuwe Veiligheidshuis, dat is ondergebracht op Coolsingel 6, naast het stadhuis. Hier knipten minister, staatssecretaris en de ‘driehoek’ (burgemeester, hoofdofficier en korpschef) gezamenlijk de linten door. De staatssecretaris en de burgemeester woonden daarna nog een fictief casusoverleg bij, waarin ze zich erg geïnteresseerd toonden.

Over de opening van het Veiligheidshuis verschijnt binnenkort een journalistiek verslag met meer informatie.